دسترسی ها

مقدمه
کولرهای گازی متهم اول رشد بی‌رویه مصرف انرژی و یکی از عوامل اصلی ایجاد ناترازی مابین تولید و مصرف انرژی برق سالهای اخیر در کشورمان هستند، میزان مصرف برق یک کولر گازی بین ۳تا۵ برابر یک کولر آبی متعارف است و لازم است بدانیم که سهم سیستم‌های سرمایش از کل نیاز مصرف برق کشور، بسته به سال بین ۴۰تا۴۵% است، یعنی۳۶۰۰۰مگاوات(معادل تولید برق ۳۰ نیروگاه بسیار بزرگ). لذا با توجه به مصرف قابل ملاحظه و روز افزون در این بخش، مراقبت در مصرف بهینه برق در آن حتی در فصل زمستان بسیار ضروریت است.
نکات فنی تولید برق زمستانی و کولر گازی
هر چند استفاده از سوخت‌های فسیلی(منابع تجدیدناپذیر) مانند گاز، برای تولید برق در زمستان تکافوی تأمین برق را نمی‌کند، ولی تمام تلاش مسئولین صنعت برق بر استفاده حداقلی از منابع دیگر تولید انرژی چون گازوئیل و مازوت است، چراکه فارغ از مسئولیت، ایشان هم در این کشور زندگی نموده و منطقاً حفظ محیط زیست، آلوده نبودن آب و هوا، کاهش تولید کربن و گازهای گلخانه‌ای در سرلوحة برنامه‌های ایشان باید باشد، ولی عدم همکاری درصد کمی از مشترکین پر/بد مصرف، نهاد تصمیم‌گیر در صنعت برق را وادار به استفاده از این نوع منابع جایگزین بمنظور تأمین نیاز مصرف مجازی جامعه و حفظ پایداری شبکه حتی در زمستان می‌نماید.
از نظر فنی نیز، استفاده از سوخت‌های فسیلی جایگزین گاز به واحدهای نیروگاهی آسیب وارد نموده و از عمر آنها می‌کاهد، لذا وزارت نیرو نیز مایل به استفاده از این سوخت‌ها در سبد تولید انرژی برق، در شرایط عادی شبکه نیست.
یک نمونة بد مصرفی در فصول سرما یکی از بدترین اتفاقات که در حوزة مصرف انرژی برق به خصوص در سال‌های اخیر کشورمان افتاده است، فرهنگ بد استفاده از کولرهای گازی و داکت اسپیلیت‌ها به منظور ایجاد سرما در فصل تابستان و از آن بدتر تولید گرما در فصل زمستان در مناطق معتدلی و با رطوبت کم به خصوص کلان شهرهای معتدل است. استفاده روزافزون از این دستگاه‌ها، یکی دیگر از مهمترین عوامل هدر رفت انرژی در کشور است، از مشکلات ایجاد شده در بکارگیری آنها برای گرمایش خانوار می‌توان به موارد ذیل اشاره نمود:
۱-آسیب زیست محیطی و انتشار گازهای گلخانه‌ای:
طی فرایند تولید گرما، دمای دستگاه بالا رفته و موجب آسیب رساندن به لایه اوزون می‌شود. درک این نکته که آب و هوا و بیماری‌هایی مثل: انواع سرطان غنی و فقیر نمی‌شناسد، بسیار مهم و حیاتی است. “به فکر آینده خود و فرزندانمان باشیم.”۲- اصولاً طراحی محدودة فعالیت دمایی کولرگازی‌ و اسپیلت‌ رو به پایین است نه بالا: لذا استفاده از این دستگاه مناسب و مقرون به صرفه برای تولیدگرما نیست.۳-هزینه‌های زیاد کولرگازی و اسپلیت: مقدار هزینه‌ای که برای خرید، تعمیر و نگهداری یک کولرگازی و اسپلیت باید در نظر گرفت، به نسبت سایر وسایل گرمایشی بسیار بسیار بالاتر است.۴-فشار آمدن به کمپرسور و فن: چنانچه از کولرگازی به عنوان یک وسیله‌ گرمایشی استفاده شود و تنظیم دستگاه بر روی دمای بسیار بالا باشد، باعث می‌شود که کولر گازی به‌طور مداوم کار کند و دمای کمپرسور بیش از اندازه افزایش پیدا کرده و در نهایت کمپرسور، فن و حتی ترموستات دچار فرسودگی، آسیب‌ جدی و کاهش عمر مفید دستگاه و افزایش‌ هزینه‌های خانوار در این شرایط اقتصادی می‌شود.
۵-هزینه‌های بالای سوخت: کولرهای گازی از انرژی برق به عنوان سوخت استفاده می‌کنند. استفاده از سیستم گرمایشی کولرهای گازی، مقدار مصرف برق را بیشتر کرده و مشترک برق مجبور به پرداخت هزینه‌های بیشتر(حداقل ۳ برابر) می‌شود(طبق فرمول محاسباتی)، البته در صورتیکه رابطه قیمت-مصرف خطی باشد، که باتوجه به تصاعد در نظر گرفته شده برای مشترکین پرمصرف‌ و خارج از الگو برای کاهش ناترازی موجود بین تولید-مصرف برق و نیز کنترل پایداری شبکه، این رقم باز هم تا چند برابر بیشترمی‌شود! همانطور که تشریح شد: یکی از مشکلات صنعت برق در فصل سرد سال، افزایش روند استفاده از اسپیلت و داکت اسپیلت برای تولید گرما در بخش‌های خانگی و اداری است و این در حالی است که با این روند میزان مصرف این دو بخش طبق آنچه گفته شد، تا حداقل۳ برابر افزایش می‌یابد. در نقطه مقابل، در صورت کاهش ۱۰درصد گاز مصرفی خانگی با وسایل گرمایشی عرف، استاندارد، با رده انرژی بهتر از B و پایه گازسوز، مشکلی در زمستان (انشاءالله) پیش نخواهد آمد.
فرجام تمامی این اقدامات اصلاحی، منجر به کاهش مصرف سوخت فسیلی و افزایش بهره‌وری انرژی شده و در نهایت عاملی برای تبدیل کشورمان از کشوری در حال توسعه به کشوری توسعه یافته می‌باشد و از همه مهمتر آیندة فرزندانمان را برای زندگی بهتر در محیطی سالم‌تر تضمین خواهد کرد

سیدسعید میرشریفی- ناظرعالی شرکت‌های توزیع